Artykuł o lękach małych dzieci

Zachęcamy do przeczytania artykułu dotyczącego lęków u małych dzieci oraz sposobów jak sobie z nimi radzić.

MOJE DZIECKO SIĘ BOI – LĘKI ROZWOJOWE.

Lęk jest jedną z najbardziej nieprzyjemnych emocji, dlatego też rodzice starają się aby uchronić swoje dzieci przed lękiem, a jeśli się on pojawia, to zminimalizować jego skutki. Nie można zupełnie żyć bez lęku, ale można pomóc swojemu dziecku w przypadku pojawienia się tej emocji.

Lęk jest częścią ludzkiej natury, potrzebną, a zarazem jedną z najbardziej nieprzyjemnych. Dlatego też niektórzy rodzice dążą do tego aby ich dzieci nie doświadczały tego uczucia ,aby nie cierpiały i nie doświadczały negatywnych skutków lęku.

Lęk jest nam czasami potrzebny, gdyż :
– pomaga,
– uczy,
-informuje.

Lęk jest buforem bezpieczeństwa oraz powstrzymuje nas przed zachowaniami niebezpiecznymi.

Strach dotyczy bodźców realnych, które stanowią prawdziwe zagrożenie ( pies, złodziej ). Lęk dotyczy zagrożenia, które przewidujemy, że wystąpi. Lęk nie jest związany z bodźcami /sytuacjami, które występują „tu i teraz” , tylko naszym antycypowaniem ,że niebezpieczeństwo wystąpi np. lot samolotem = wypadek; pobranie krwi = zemdlenie.

Lęk staje się niefunkcjonalny, gdy utrudnia dotychczasowe funkcjonowanie dziecka, kiedy powoduje wycofanie się dziecka z zajęć, które do tej pory stanowiły źródło przyjemności. Jak również kiedy zauważamy cofanie się dziecka do wcześniejszych faz rozwojowych – moczenie nocne, nasilenie agresji, lęki nocne.

Występują również lęki, które przeżywają dzieci w podobnym wieku i są one określane jako lęki rozwojowe.

Lęki rozwojowe, a zwłaszcza mierzenie się z nimi, pokonanie ich, powoduje ,że młodzi ludzie nabierają poczucia kompetencji i sprawstwa, innymi słowy wzrasta ich pewność siebie oraz zaufanie do swoich możliwości. Dzieci uczą się jak radzić sobie w sytuacjach , kiedy się boją i tą wiedzą mogą stosować przez całe swoje życie.

TYPOWE LĘKI OKRESU DZIECIŃSTWA:
2 lata
– lęki głownie natury słuchowej ( pociągi, motory, odkurzacz );
– lęki wizualne ( ciemne kolory, duże przedmioty, pociągi , kapelusze);
– lęki przestrzenne ( przeprowadzka do nowego domu, zabawka);
– lęki związane z ludźmi ( wyjazd rodzica, nieobecność rodzica podczas zasypiania);
– deszcz , wiatr;
– zwierzęta ( szczególnie dzikie ).
2,5 roku
wiele lęków, szczególnie przestrzennych (obawa przed ruchem, przed nieoczekiwanymi relacjami przestrzennymi np. ktoś wchodzi innymi drzwiami do domu );
– zbliżające się duże przedmioty np. ciężarówka;
– związane z ludźmi ( wyjazd rodzica, nieobecność rodzica podczas zasypiania );
– deszcz, wiatr;
– zwierzęta ( szczególnie dzikie).
3 lata
najwięcej lęków wizualnych ( starzy, pomarszczeni ludzie, „maski czarownicy”);
– ciemność,
– zwierzęta,
– policjanci;
– włamywacze;
– wieczorne wyjścia rodziców.
4 lata
– powracające lęki słuchowe, szczególnie odgłosy silników;
– ciemność;
– dzikie zwierzęta;
– wyjście mamy, zwłaszcza wieczorem;
5 lat
– niewiele lęków, głównie wizualne;
– konkretne lęki dotyczące dnia codziennego np. potłuczenia kolana, pogryzienia
przez psa;
– ciemność;
– obawa, że mama nie wróci do domu;
6 lat
– lęki związane z sytuacjami zasłyszanymi , obejrzanymi w bajkach;
– duża ilość lęków wywołanych przez bodźce dźwiękowe ( dzwonek do drzwi,
telefon, odgłosy ptaków);
– obawy przed światem nadprzyrodzonym ( duchy, wiedźmy) ;
– lęk, że ktoś chowa się pod łóżkiem ;
– przestrzenne ( lęk przed zgubieniem się);
– przed żywiołami ( ogień, woda, grzmoty);
– lęk przed zasypianiem samemu w pokoju;
– lęk przed zostaniem samemu w domu;
– lęk, że nie będzie mamy ,że nie wróci do domu , coś jej się stanie;
– lęk przed drzazgami, drobnymi skaleczeniami, widokiem krwi z nosa.
7 lat
– dużo lęków, głównie wizualnych ( ciemność, strych, piwnice );
– lęk prze wojną, włamywaczami, ludźmi chowającymi się w szafach lub pod
łóżkiem;
– lęk przed spóźnieniem się do szkoły, brakiem akceptacji ze strony innych.
8 – 9 lat
– mniej lęków i mniejsza ich intensywność;
– obawy mają uzasadnienie ( lęki dotyczą głownie własnych zdolności, możliwości porażki, szczególnie w szkole ).
10 lat
– dużo lęków, największe związane ze zwierzętami ( dzikie zwierzęta i węże );
– ciemności, wysokich pomieszczeń, ognia, przestępców, włamywaczy.
Rodzice nie powinni ignorować lęków rozwojowych, lecz pomóc w ich przezwyciężaniu. Nie bagatelizować, nie wyśmiewać. Udzielanie wsparcia, towarzyszenie dziecku, rozmowa z dzieckiem, a zwłaszcza szacunek do przeżywanych przez niego emocji powoduje, że dziecko widzi w swoim rodzicu sprzymierzeńca. A postawa prezentowana przez rodzica ( optymizm, uśmiech ) dodatkowo przekonują dziecko, że można sobie poradzić z lękiem i nie ma czego się bać.

Opracowała:
Joanna Knauber–Schmer
psycholog

Czytaj również

Upowszechnienie wiedzy o zdrowiu psychicznym

14 maja 2021

Informacja Marszałka Województwa Dolnośląskiego nt. listy ośrodków środowiskowej opieki psychologicznej i psychoterapeutycznej dla dzieci i młodzieży dla województwa dolnośląskiego: Szanowni Państwo Dyrektorzy, w trosce o stan psychiczny dzieci i młodzieży spowodowany pandemią, prowadzone są działania na rzecz upowszechniania wiedzy o zdrowiu psychicznym oraz miejscach, gdzie można otrzymać profesjonalną pomoc. W związku z tym prosimy o zapoznanie się z listą ośrodków środowiskowej opieki psychologicznej i psychoterapeutycznej z terenu województwa dolnośląskiego, które nieodpłatnie i bez konieczności posiadania skierowania udzielają pomocy psychologicznej i psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży. Dzięki uzyskaniu szybkiej i ogólnodostępnej pomocy można zapobiec pogorszeniu zdrowia pacjentów i uniknąć hospitalizacji, która jest trudnym doświadczeniem dla młodej osoby. Prosimy wszystkich Państwa oraz zainteresowanych poprawą kondycji psychicznej młodych ludzi, szczególnie dotkniętych problemami podczas nauczania zdalnego, o rozpropagowanie powyższej informacji wśród pedagogów, rodziców, uczniów i wszystkich zainteresowanych.

czytaj dalej »

List DKO do dyrektorów i nauczycieli

12 kwietnia 2021

Szanowni Państwo Dyrektorzy i Nauczyciele! Koleżanki i Koledzy! Od ponad roku mierzymy się z bezprecedensowym wyzwaniem, jakim jest pandemia koronawirusa. Codziennością szkół, a w ostatnich tygodniach także przedszkoli stało się nauczanie zdalne. Co najmniej do 18 kwietnia br. przedszkolaki i uczniowie zostaną w domach. Trzecia fala pandemii utrzymuje się na wysokim poziomie, zajętych jest osiemdziesiąt kilka procent łóżek w szpitalach, podobnie rzecz się ma z respiratorami. W najbliższych dniach będą się ujawniać skutki społecznych zachowań w czasie Świąt Wielkanocnych. Trudno się dziwić, że w tej bardzo poważnej sytuacji podejmowane są decyzje o utrzymaniu obostrzeń w różnych obszarach życia gospodarczego i społecznego, w tym w oświacie. Z drugiej strony przyspiesza akcja szczepień, rząd deklaruje, że do końca czerwca zaszczepieni zostaną wszyscy chętni. Dobroczynnym efektem szczepień milionów Polaków stanie się odporność populacyjna co pozwoli na powrót do normalności. Dziś nie sposób precyzyjnie określić terminu powrotu do nauki stacjonarnej. Odpowiedzialnie można stwierdzić jedynie, że powrót ów - skorelowany z liczbą zachorowań i sytuacją w służbie zdrowia - powinien być możliwie szybki i rozpocząć się od najmłodszych (przedszkola, klasy 1-3 szkół podstawowych). Jest szansa, że stanie się tak jeszcze w kwietniu. To wszystko oznacza, że przez najbliższe tygodnie, a może i miesiące do zakończenia roku szkolnego 2020/2021 będziemy kontynuować nauczanie na odległość. Jak nigdy potrzebna jest systematyczność, wytrwałość i konsekwencja. Gorąco dziękuję Koleżankom i Kolegom za ofiarną pracę i zaangażowanie, za serce wkładane w podejmowane działania. Wiele wskazuje na to, że w walce z pandemią koronawirusa jesteśmy na ostatniej prostej - choć będzie to długa prosta. Na finiszu potrzebny jest największy wysiłek i mobilizacja, na ostatnich metrach daje się z siebie wszystko. Dziękując raz jeszcze proszę o codzienną, rzetelną, z pasją wykonywaną pracę. Jako że długotrwała izolacja przynosi negatywne skutki psychiczne w szczególności proszę o częste komunikowanie się z uczniami i rodzicami. Proszę o zwielokrotnioną empatię, serdeczność i życzliwość. W szczególności polecam uwadze Koleżeństwa relacje z uczniami niepełnosprawnymi, mającymi trudności w nauce oraz z rodzin dysfunkcyjnych, a także z uczniami zdającymi w tym roku egzaminy (maturalny, ósmoklasisty, zawodowy). To my, kadra pedagogiczna, odpowiadamy za wykształcenie i wychowanie młodego pokolenia. Wyposażamy je w umiejętności i wiedzę, kształtujemy charaktery, formujemy osobowości. Dodajemy odwagi i skrzydeł. Nam nie wolno opuścić rąk i ustać ze znużenia. My musimy być mocni, zdeterminowani i wytrwali. Wtedy wygramy z przeciwnościami losu i wypełnimy naszą misję. Upalnym, pamiętnym latem 1980 r. szeroko po Polsce rozlała się fala strajków. Polacy podnieśli się z kolan i zbuntowali przeciw komunistycznej władzy. Rodził się nienależny, samorządny związek zawodowy oraz wielomilionowy ruch społeczny o pięknej i zobowiązującej nazwie „Solidarność”. Na murze okalającym Stocznię Gdańską w sierpniu 1980 r. strajkujący robotnicy umieścili napis: „Tylko solidarność i cierpliwość zapewnią nam zwycięstwo”. To przesłanie jest wyjątkowo aktualne. W chwilach próby weźmy je za własne. Z wyrazami szacunku i życzeniami zdrowia Roman Kowalczyk Dolnośląski Kurator Oświaty

czytaj dalej »

Poradnik dla rodzin z dzieckiem z niepełnosprawnością

29 kwietnia 2021

Narodziny dziecka z niepełnosprawnością zmieniają całe Wasze życie nie tylko rodzinne, zawodowe, towarzyskie, ale także w wielu innych aspektach. W przyspieszonym tempie musisz przejść ekspresowy kurs prawa, medycyny, psychologii, asertywności, fizjoterapii. Musisz zdobyć wiedzę, która często jest bardzo daleka od Twojego aktualnego wykształcenia, zawodu, w którym się realizujesz. Musisz stać się ekspertem dla Twojego Dziecka. Chaos informacyjny i olbrzymia liczba źródeł informacji, nie zawsze sprawdzonych, sprawia, że zaczyna Cię to przerażać. Nie wiesz, o co warto się starać, co Ci przysługuje? A może masz to za sobą i szukasz możliwości pomocy, wsparcia, finansowania terapii Twojego Dziecka? Jeśli tak ten poradnik jest dla Ciebie.

czytaj dalej »